Pamuk üretiminde sürdürülebilirlik için 10 yıldır çalışan İyi Pamuk Uygulamaları Derneği (IPUD) ülkemizden ve yurtdışından pek çok sektör paydaşını İzmir’de buluşturdu. “İyi Pamuk İyi Gelecek” sloganıyla, sektörün farklı bileşenlerinin biraraya geldiği “Sürdürülebilir Pamuk Tedarik Zinciri Buluşması” İzmir İktisat Kongresi Binası’nda yoğun bir katılımla gerçekleştirildi.
Toplantının açılışında konuşan İyi Pamuk Uygulamaları Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Fuat Tanman, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) ile ortaklaşa gerçekleştirdikleri “Türkiye’de Sürdürülebilir Pamuk Değer Zincirlerinin Desteklenmesi Projesi” kapsamında bir arada olduklarını söyledi.
Tanman: “Hedefimiz tüm sektörü dönüştürmek”
Pamuk üretiminin çevresel, ekonomik ve sosyal anlamda sürdürülebilir olduğu bir Türkiye hayali ile çalışan, tüm aktörlere ortak fayda sağlayan, birleştirici rol üstlenen bir sivil toplum kuruluşu olan İyi Pamuk Uygulamaları Derneği’nin 10. kuruluş yıldönümünü kutlamanın da mutluluğunu yaşadıklarını belirten Tanman, şöyle konuştu: “IPUD olarak, 10 yılda geldiğimiz noktada Türkiye’deki pamuk üretiminin yaklaşık yüzde 10’unun iyi pamuk standardında üretilmesi sağladık. Ama bu yeterli değil, hedefimiz tüm sektörü dönüştürmek. Bunun yolu, Tarım Bakanlığımız’ın bu standardı benimseyerek, ulusal İyi Tarım Uygulamaları standardı ile eşdeğerliliğinin sağlanması. EBRD, Tarım ve Orman Bakanlığımız ve Better Cotton Global Yönetimi’ne katkılarından dolayı teşekkür ederiz.”

Grgic: “2.5 milyar Euro yatırım yaptık”

Avrupa Yatırım ve Kalkınma Bankası Teknik İşbirliği Yöneticisi Nemanja Grgic ise piyasa odaklı ekonomilere ve özel sektöre destek veren uluslararası banka olduklarını söyledi. Sağlıklı bir yatırım iklimi geliştirmeyi, çevresel ve sosyal açıdan sürdürülebilir yatırımları teşvik etmeyi amaçladıklarının anlatan Grgic “Bankamız bugüne kadar rekor düzeyde 2.5 milyar Euro yatırım yaptı. EBRD olarak, IPUD ile iş birliği yaparak Türkiye pamuk sektörünün verimliliğini ve sürdürülebilirliğini destekliyoruz. Bu kapsamda iklim istasyonları, toprak nem sensörleri, tuzak kameraları vb.önlemleri içeren 6 çiftlikte pilot proje başlatıldı” diye konuştu.

McClay: “İyi Pamuk fırsat yaratacak”
Better Cotton Genel Müdürü Alan McClay da Better Cotton standart sistemi içinde diğer ülke standartları ile eşdeğerlik sağlayan benchmark anlaşmalarının çok önemli olduğunu söyledi. Özellikle ABD ve Avrupa’da mevzuat değişikliklerin olduğu bir zamanda bunun Türkiye için bir fırsat olabileceğini belirten McClay, “Bu birçok fırsat yaratacak. Ayrıca, AB yasalarının Türk iplikçileri için talebi artırması olasılığını göz önünde bulundurmak da faydalı olabilir. En büyük arzumuz Türk üreticileriyle ortaklık kurmak ve bunu geliştirmek” diye konuştu.
Egesel: “Sürdürülebilirliği olan politikaları devreye alıyoruz”
Tarımsal ürünlerin stratejik unsurlar olarak ön plana çıktığını dile getiren Tarım ve Orman Bakanlığı Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü İyi Tarım Uygulamaları ve Organik Tarım Daire Başkanı Dr. Başak Egesel de “100. Yılı, üretimin ve üreticinin yüz yılı olarak belirledik. Sürdürülebilirliği olan politikaları devreye almaya çalışıyoruz. Sahaya özgü, iyi tarım gibi kuralları olan üretim sistemleri geliştirip bunları sertifikalandıran uygulamaları önceliklendiriyoruz” dedi.
Uysal: “Verimde artış sağlandı”
Tarla Paneli’nde konuşan Agrita Tarım İşletmesi Saha Operasyon Sorumlusu İrfan Uysal ise İPUD ve EBRD’nin Projesi kapsamında yapılan çalışmalardan çiftçiler olarak çok faydalandıklarını söyledi. Proje kapsamında özelllikle kameralı zararlı böcek tuzakları sayesinde ilaçlama sayısını düşürdüklerini dile getiren Uysal, “Aynı zamanda arazimizde onarıcı tarım uyguluyoruz böylece toprağın sağlığını iyileştirerek verimde artış sağlamaya çalışıyoruz” dedi.
Tarla panelinde ayrıca Söke Pamuk Çiftçisi Mehmet Alper Kırtı ile Diyarbakır Pamuk Çiftçisi Mehmet Tunç ise İyi Pamuk ile ilgili deneyimlerini paylaşarak, bu konuda yapılan çalışmaların üretime sağladığı katkıları anlattılar.
Frankfurt School of Finance & Management Kıdemli Tarım Uzmanı İbrahim Oğuz ise sürdürülebilirlikle ilgili eyleme geçmemiz gerektiğini dikkati çekerek, gelecekte karbon ve su ayak izi daha az ürünler tercih edileceğini ve bu konuda üreticilerin de desteklenmesinin şart olduğunu vurguladı.
Yeşil: “İyi Pamuk üretiminde izlenebilirlik çok değerli”
Tedarik Zinciri Paneli’nde konuşan Göksu Tekstil Çırçır İşletmesi Müdürü Nurullah Yeşil de İyi Pamuk üretiminin en değerli yönlerinden birisinin de “izlenebilirlik” olduğunu söyledi. Bu sayede üretilen ürünlerdeki pamuğun yetiştiği tarla, toplandığı ambar, çırçıra gönderildiği işletme gibi her detayın görülebildiğini anlatan Yeşil, bunun başarılması halinde çevre ve sağlığa büyük katkı sağlanacağını kaydetti.

Epic Cotton Firma Sahibi Leon Piçon ise 2020’de dünyada 109 milyon ton elyaf kullanıldığını, bu rakamın, 2030’de 150 milyon ton elyafa yükseleceğini söyledi. Bu rakamın yüzde 24’ün sürdürülebilir pamuktan üretildiğini açıklayan Piçon, “İyi Pamuk standartları, sürdürülebilir dönüşümde bir giriş kapısı gibi. Ülkemizde toplam pamuk üretiminin yüzde 10’u İyi Pamuk standartlarında üretilirken bu rakam Yunanistan’da yüzde 40 düzeyinde. Ülkemizin, önümüzdeki yıllarda kamunun da desteğiyle sürdürülebilir pamuk üretimini artırmasını umuyoruz” diye konuştu.

Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Kaya da bir pamuk ülkesi olan Türkiye’de, 2023’de 1 buçuk milyon ton pamuk tüketildiğini kaydetti. Üretilen ürünlerin Avrupa ve ABD’ye ihraç edildiğini vurgulayan Kaya, “İhracatın yüzde 80’i sertifikalı elyaflarla yapılıyor. Türkiye bir pamuk ülkesi, izlenebilir ve sertifikalı üretime geçmezsek pazar kaybederiz. Bu süreci 2025 yılına kadar tamamlamamız lazım” dedi.

Belirgen: “Paydaşlar ortak hareket etmeli”

Koton markasının Sürdürülebilirlik, Kalite ve Tedarik Raporlama Direktörü Gülşah Belirgen ise Türkiye’nin Better Cotton üyeliğini imzalayan ilk moda perakende markası olduklarını söyledi. Bu imzanın kendileri için sürdürülebilir moda markasına dönüşme yolculuğunda çok önemli bir basamak olduğunu ifade eden Belirgen, “Bu, bize sektörümüzün dönüşümüne de liderlik etme misyonunu kazandırdı. Sektördeki tüm paydaşlarımızın bu dönüşümün bir parçası olduğu ve tüm paydaşların ortak hareket ederek dönüşümü daha etkin kılacağı görüşündeyiz” diye konuştu.

Son yılllarda pamuk üretiminde İyi Pamuk üretimi konusunda farkındalığın arttığını dile getiren H&M Grup Kumaş Araştırma & Geliştirme Sorumlusu Gülşad Kaskatı da ham madde tedariğinde sertifikasyon, iklim değişikliği ile mücadele, pestisit kullanımının azaltılması, çalışan şartlarının iyileştirilmesi gibi konulara önem verdiklerini söyledi.

Panellerin tamamlanmasının ardından bugüne kadar İPUD’a katkısı olan önceki dönemlerde Yönetim Kurulu Üyeliği yapmış ve Dernek’e katkı sağlayan kişi ve kurumlara teşekkür edilerek hediyeleri takdim edildi.

Kaynak: MHA